Heerlijkheid Groesbeek in de verkoop Canon Groesbeek

1768

De Heren van Groesbeek krijgen in de late middeleeuwen allerlei rechten. Voorbeelden zijn het molenrecht, het jachtrecht en het recht om tol te heffen. Het belangrijkste recht krijgt Heer Johan van Groesbeek in 1527.

Vanaf dat jaar spreekt de Heer van Groesbeek ook vonnissen uit. Hij kan zelfs mensen veroordelen tot de galg op de Galgenhei. Omdat het rechten van de heer zijn, noemt men die 'heerlijke rechten'. Het gebied waar die rechten gelden, heet 'Heerlijkheid'. Groesbeek is zo'n heerlijkheid. De laatste Heer van Groesbeek heet ook Johan. Hij krijgt geen zoon. Wel een dochter, die trouwt met edelman Johan van Merode.

Armengeld

Na haar dood sterft de adellijke familienaam 'Van Groesbeek' uit. De heerlijke rechten gaan over op andere families. De nieuwe 'Heren van Groesbeek' wonen hier helemaal niet. Zij ontvangen wel de inkomsten uit de rechten. Na 1750 komen er klachten over de rechtspraak in Groesbeek. In 1768 besluit de laatste eigenaar de Heerlijkheid Groesbeek aan de Staten van Gelderland te verkopen. Een deel van het geld is voor de armen bestemd. Tot de Franse tijd zijn de Staten van Gelderland de 'Heer van Groesbeek'. In 1798 komt er voor altijd een einde aan de heerlijkheid. Groesbeek wordt dan een gemeente.