Veluwe

Een groot gebied dat we kenmerken als de Veluwe. Het landschap is zeer divers, met weilanden, bossen, heide, bossen, zandvlakten, beken en sprengen. Aan de oostzijde stroomt de rivier de IJssel en de westkant grenst aan het Veluwemeer.

Historisch zijn er eveneens verschillende kenmerken aan te geven. De stad Hattem verwierf in 1299 haar stadsrechten en behoorde tot de Hanze, een stedenverbond van Oostzee tot Brugge.

Een van de belangrijkste Hessenwegen (meestal bestaande zandwegen) liep van Midden Duitsland door de Dellen in Heerde naar Utrecht. Alle genoemde gemeenten zijn aangesloten aan een van de streekarchieven, die deze streek rijk is en die zowel overheidsarchieven beheren als particuliere archieven en andere documentaire bronnen, vrij te raadplegen voor elke belangstellende.

Onderzoek in het sanatorium
Sanatorium Berg en Bosch
Van alle 26 gebouwen en bijgebouwen die hier tussen 1920 en 1933 stonden is alleen dit gebouw overgebleven. Met 'Visrestaurant Lido' aan...
Herdenkingsbord stadsbrand 1540, te zien in de Grote of St. Catharinakerk te Nijkerk (foto Gerrit van de Veen, Nijkerk)
Een grote stadsbrand
In de 15e eeuw waren de huizen in Nijkerk nog grotendeels van hout, met lemen vloeren. De daken waren voornamelijk van...
Ingang van de toren van de Vaassense Dorpskerk
De Vaassense dorpskerk
Al meer dan honderdvijftig jaar is de huidige dorpskerk het middelpunt van Vaassen. Maar ook daarvoor stond er al een kerkje...
De binnenstad
De Binnenstad
De eerste jaren na de Tweede Wereldoorlog staan in Nederland bekend als de tijd van de wederopbouw. Er viel inderdaad in...
Opgravingen van de slakkenhoop in 1956
Slakkenhoop Orderbos
Een slakkenhoop is feitelijk gewoon een afvalberg. Slakken zijn de resten gesmolten gesteente die overblijven na ijzerwinning. Op de Veluwe zijn...
Foto, boerderijtje aan De Driehoek te Ede. Hierin was tot 1975 het Historisch Museum Ede van de Ver. Oud Ede gevestigd. Het boerderijtje is in 1975 gerestaureerd, 1983. Collectie Historisch Museum Ede
Boerderijtje aan De Driehoek
De boerderij in De Driehoek 24 was de wieg van Historisch Museum Ede. De boerderij dateert vermoedelijk uit de 18e eeuw....
t Harde zwembad. Foto: Christa Balk, CODA
Zwemmen op zondag
Het kleine en orthodoxe 't Harde groeide sterk na de oprichting van de Luitenant-kolonel Tonnetkazerne, met soms onverwachte aantrekkelijke voordelen. Zwembad...
Graven naar grafheuvels, project universiteit Leiden, 207.
Grafheuvels
Het landschap van Gelderland is voor een belangrijk deel gevormd tijdens de voorlaatste ijstijd, zo'n 150.000 jaar geleden. Landijs vanuit het noorden zorgde toen voor...
Airborne luchtlandingen 2010. Fotograaf Gert Jan Koster
Operatie Market Garden
Bij operatie Market Garden denken veel mensen aan de slag om Arnhem, bekend uit de film 'A bridge too far'. In de film proberen Britse...
Kruiskerk in Heerde
Kerst in Heerde
"Met de kerstdagen was de gezelligheid belangrijk, d'r werd een kerstboom gekocht of soms werd er wat uit de eigen tuin gehaald. En daar werden...
Het meisjespaviljoen aan de Postweg in het midden van de vorige eeuw © Gemeentearchief Barneveld
Jeugdzorg in De Glind
De Glind is een van de negen dorpen van de gemeente Barneveld. Het valt op dat de gemiddelde leeftijd van de bewoners nogal laag is....
Stadsgezicht van Elburg met een vijftiende-eeuwse kerk
Elburg: nieuwbouw uit de veertiende eeuw
Wie Elburg bezoekt en langs de wallen en door de straten wandelt, kan verschillende opvallende dingen aan het stadje ontdekken. Anders dan andere steden...
Ansicht, Openluchttheater aan de Van Pabstlaan, 1938. Collectie Historisch Museum Ede
Openluchttheater de Eder Kuil
Het Openluchttheater Ede of de Eder Kuil is gebouwd in 1936 in het kader van de werkverschaffing. Er wordt...
Kazemat plattegrond 1944
De Kazematten
Audiopunt
Touwbaan familie Deetman
Touwbaan familie Deetman
Vissers hebben netten en scheepstrossen, gemaakt van touwen en lijnen, nodig voor het vissen. Vanaf ongeveer 1745 voorziet touwslagerij Deetman in...
Eekschillen (Bron: Historisch Museum Ede)
Eekschillen
De meeste Veluwenaren hadden voor de Tweede Wereldoorlog grote moeite om de eindjes aan elkaar te knopen. Niet iedereen had het...
De streektaalkoffer
Geboorte in Brummen
"Toen ik in maart 1942 geboren werd, was het erg koud en lag er een dik pak sneeuw. De huisarts werd door...
Hoofdstraat in Epe in 1977 (Bron: Prentenbriefkaarten-verzamelaar)
Het ambt Epe
Het 'ambt' Epe is de bestuurlijke voorganger van de huidige gemeente. Het ambt bestaat al sinds de Middeleeuwen en bestaat uit...
Kaart van de Hunneschans naar een tekening van J.Bijtel
Hunneschans Uddelermeer
De Hunneschans is waarschijnlijk tot stand gekomen tussen 850 en 950. Het is een hoefijzervormige ringburcht die in feite bestond uit...
Havezate Zwanenburg bij Vorchten zijaanzicht © Gelders Archief
Huis Zwanenburg in Vorchten bij Heerde
Bij de IJssel aan de rand van de Veluwe brengen eerst kloosterbroeders de vruchtbare gronden in cultuur. Daarna ontstaan er ook enkele versterkte huizen met...
Een grafheuvel bij Garderen, naast de Hoge Boeschoterweg
De grafheuvels bij Garderen
Wie rond Garderen door de bossen dwaalt, kan zich nauwelijks voorstellen dat 150 jaar geleden het gebied uit een bijna eindeloze heide bestond. In plaats...
De Middelste Molen
Papiermolens op de Veluwe
Tweehonderd jaar geleden stonden er nog ongeveer tweehonderd papiermolens op de Veluwe. Molens die met het kristalheldere grondwater van de Veluwe fris wit papier maken....
Laptop / boek
Laptop / boek
Het Van Kinsbergen College in Elburg is gelegen in het beschermde stadsgezicht van Elburg, ook wel het schootsveld genoemd. Leerlingen van...
Het 'nieuwe' Schoonbroek dat in 1977 gesloopt werd.
Schoonbroeck
In de late middeleeuwen groeien nederzettingen als Apeldoorn, Beekbergen en Loenen uit tot dorpen. Beetje bij beetje wordt het moerassige gebied...
Het verdwenen klooster Hulsbergen © Bernard Bos
Klooster Hulsbergen
Van 1407 tot 1578 heeft in Wapenveld een klooster van de Moderne Devotie gestaan: klooster Hulsbergen. De fraters woonden daar bij elkaar in een leefgemeenschap....
Station Nijkerk rond 1900 (Bron: archief Stichting Oud Nijkerk)
De stoomtrein komt door Nijkerk
In de negentiende eeuw was het maken van een reis naar een andere plaats een hele onderneming, die veel tijd en geld...
Witglazen gevlochten mandje uit de productie van de glasfabriek (foto Gerrit van de Veen, Nijkerk).
Glasfabriek Padang
Een tak van industrie die opbloeide, naast de verbouw van tabak, was de fabricage van glas. In de glasfabriek 'Padang' aan de...
Veluwse klokbeker uit de Nieuwe Steentijd. Foto: Rijksmuseum van Oudheden, Leiden.
Grafheuvels in Ede
De vroege bewoners van de Veluwe worden naar de vorm van het aardewerk dat zij maakten aangeduid als leden van de Trechterbekercultuur. Dit zijn de...
De Latijnse School
Latijnse school
Naar schoolgaan is voor ons de gewoonste zaak van de wereld. In Nederland zit vrijwel ieder kind van vier jaar in groep...
Agent Drieënhuizen regelde tot begin jaren '60 het verkeer op de hoek van de Langestraat en de Venestraat in Nijkerk, destijds de doorgaande route Amersfoort-Zwolle (archief Stichting Oud Nijkerk).
Ruimte voor auto's
Na de Tweede Wereldoorlog kwamen er snel meer auto's, bussen en vrachtverkeer op de weg.  De oude straten waren vaak te smal...
De optocht op Eibertjesdag
Eibertje, een legende
Op grond van de overleveringen mogen we aannemen dat Eibertje omstreeks 1850 leefde in het arme Vierhouten. Het verhaal gaat dat Eibertje van Vierhouten naar...
Op de plek van de afgebroken Varkenstoren verrees begin 17de eeuw een huis, nu Kerkhofstraat 8. Het steekt achteruit ten opzichte van de buren, want die hebben de oude stadsmuur als achtergevel en de toren stak uiteraard eerder ook uit (Foto: Gerrit Kouwenhoven)
De Verkentoren van Hattem
Aan de naamgeving van de Verkentoren in Hattem zit wel een heel bijzonder verhaal verbonden. Dat verhaal heeft te...
De Arkervaart, pentekening van George Drieënhuizen (1990)
De Arkervaart
De Brede Beek is de levensader van Nijkerk. Langs dit riviertje, dat ontspringt in Zwartebroek (gemeente Barneveld), is de stad Nijkerk...
De Tweede Wereldoorlog
De Tweede Wereldoorlog
Aan de Plantage staat onopvallend een standbeeld dat een belangrijke periode uit de Harderwijker geschiedenis vertegenwoordigt. Het is een verzetsmonument dat...
Afb. 1 Plattegrond van een huis uit de IJzertijd gevonden bij een opgraving in Harselaar Zuid in 2003. De zwarte grondsporen tekenen zich af tegen het gele zand.
Harselaar in de IJzertijd
De Gelderse Vallei bestond 2000 jaar geleden grotendeels uit een nat en venig gebied. Op sommige plaatsen bevonden zich zelfs veenkussens...
Maskeroefenruimte. Foto: Frank Oosterboer
Gasmaskeroefenruimte
De foto laat een onschuldig ogend gebouwtje zien op de Elias Beeckmankazerne te Ede. Waarschijnlijk begon het zijn leven in 1938...
Kermis in Oldebroek © Oudheidkundige Vereniging 'De Broeklanden'
Kermis in Oldebroek
"Alleen een dag per jaar hebben we hier de zogenaamde schapenmarkt en die heette vroeger de Broek kermis. De naam kermis valt in Oldebroek niet...
Foto ganzen voeren op boerderij Kalverkamp, ca. 1960. Collectie Historisch Museum Ede
Boerderij Kalverkamp
Boerderij Kalverkamp staat al eeuwen op landgoed Kernhem. Het erf wordt reeds genoemd in 1621. Het is een hallehuisboerderij met een middenlangsdeel...
Het onderkoor
Het Agnietenklooster
De kapel van het Agnietenklooster bestaat uit twee verdiepingen. De gewone burger kon in de benedenkapel de diensten bijwonen. Men kwam...
Papierfabriek De Eendracht Apeldoorn
Van Gelder Zonen
In de tweede helft van de 19e eeuw raakt de Veluwse papiernijverheid in verval. De meeste molenaars blijken niet in staat over...
Koets auto
Koets auto
Het Van Kinsbergen College in Elburg is gelegen in het beschermde stadsgezicht van Elburg, ook wel het schootsveld genoemd. Leerlingen van...
In klederdracht bij de kerstboom met echte kaarsjes
Kerst in Nunspeet
"Vanuit de kerk gingen de kinderen in Nunspeet mee met oma mee naar huis en bleven daar eten. Als toetje kregen we...
Vliegveld Deelen (Arnhem) tijdens de opbouw. Nederlandse arbeiders melden zich bij de wacht. Winter 1941. © Gelders Archief
De schijngestalten bij Deelen
De nieuwbouw van vliegveld Deelen bij Arnhem stond onder leiding van de Bauleitung der Luftwaffe Deelen. De bouw werd voornamelijk door Nederlandse bedrijven uitgevoerd. Van...
Radio Kootwijk. Foto: CODA, Christa Balk
Militair gebruik van Radio Kootwijk
Het monumentale zendstation is niet als militair object gebouwd, maar soms wel als zodanig gebruikt. Het majestueuze gebouw zorgde vanaf 1923 voor de civiele radioverbinding...
Bij de vijver van het Sweerts de Landaspark heeft tot 1810 het kasteel Quickborn gestaan, waar de familie Domseler generaties lang heeft gewoond.
Quickborn in Epe
In de buurt van de Quickbornlaan in Epe heeft vroeger kasteel Quickborn gestaan. In 1403 is Quickborn niet meer...
Telgt
Telgt
Het grondgebied van Telgt ligt in de overgangszone tussen de hoger gelegen dekzanden van de Veluwe en de moerassige gebieden van ...
Het witte Loo vanuit het park gezien door Andreas Schelfhout 1787 1870 Collectie Paleis Het Loo. Bron CollectieGelderland.nl
Paleis Het Loo
In 1684 kocht stadhouder Willem III Het Oude Loo en de grond daaromheen voor de aanleg van een nieuw jachtslot. Dit terrein lag buiten het...
Drie 1832
Maalschap
Op het grondgebied van Ermelo heeft rond de buurtschap Drie eeuwenlang een maalschap bestaan. Sinds het begin van de middeleeuwen is...
Koninginnedag schoolactiviteiten: smincken
Koninginnedag in Emst
"En daar gingen de jongens naar toe en die werden daar naar toegebracht. En de jongens waren versierd met een oranje sherp, de meisjes een...
Sinterklaas bezoekt Putten (2012)
Sinterklaas in Putten
"Nou voor Sinterklaas, dat was vroeger als je jong en klein was, als kind, werd je een beetje bang voor gemaakt. Nou en dat was...

Inschrijven nieuwsbrief

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

T 026-3521690
E info@mijngelderland.nl