Beleef de Gelderse geschiedenis

Wat gebeurde er in jouw woonplaats? Bekijk het op mijngelderlandinkaart.nl

Ben jij een echte kasteelliefhebber? Van ruïnes tot trekpleisters, klik hier om van alles te leren over de kastelen in Gelderland!

Verhaal van Gelderland brengt de schat aan informatie van duizenden collectiestukken, onderzoeken, verhalen & musea bij elkaar. Kom ontdekken.

Wat gebeurde er in jouw woonplaats? Bekijk het op mijngelderlandinkaart.nl

Actueel

Bekijk al het nieuws

Nieuws | Co-creatief erfgoedproject ‘Verborgen Verhalen’ wint de Gelderse Roos Prijs 2026

Het project ‘Verborgen verhalen’ van Stichting Nachtburgemeester...

Lees meer

Activiteit | Nationale Archeologiedagen

Ontdek de verborgen geschiedenis van Nederland – drie dagen lang een kijkje in de wereld van de archeologie

19-6-2026 t/m 21-6-2026

Van 19 t/m 21 juni 2026 staat Nederland in het teken van de Nederlandse...

Lees meer

Nieuws | Meld je activiteit aan voor de Maand van de Geschiedenis

Oktober is de geschiedenismaand. Die maand organiseren honderden...

Lees meer

Tentoonstelling | De tenTOONstelling

Kom kijken naar muziek

5-4-2026 t/m 28-3-2027

Het Achterhoekse dorp Almen kent een rijke muzikale traditie: van de...

Lees meer

Verhalen

Bekijk alle verhalen

De onverzettelijkheid van Sonja

Een portret uit de Kroniek van Ede

“De gemengde geur van de paarden en het leer van de zadels staan mij nog...

Lees meer

Historische bruggen in Gelderland

Schipbruggen, spoorbruggen en beweegbare bruggen

Nederland is bij uitstek een waterland. Het is dan ook niet...

Lees meer

Tropische kassen op Gelderse buitenplaatsen

Van bakken naar siertuinen en fruitteelt

In de loop van de negentiende eeuw kreeg de kas een gebruiks- en een...

Lees meer

Kees Rooijens (1907-1997)

Ambulancebroeder in oorlogstijd

Kees Rooijens was een verpleger met een groot hart voor zijn medemens,...

Lees meer

Uitgelicht verhaal

Waterburcht Wilp in de gemeente Voorst

Tussen het Sticht en het Hertogdom

Tegenover de steden Deventer en Zutphen ligt langs de westoever van de IJssel een gebied dat tot de huidige gemeente Voorst behoort. De naam die het eerst in dit gebied vermeld wordt, is Wilp, omdat de Angelsaksische missionaris Lebuïnus hier in 768 een kapel opricht. Vanaf 1000 wordt deze streek verder ontgonnen en welvarend. Er ontstaan langs de doorgaande routes vanuit het westen naar Deventer en Zutphen kastelen en adellijke huizen.

In een laaggelegen gebied tussen de Veluwse banddijk en de Oude IJssel ligt in de Wilpse Klei de waterburcht Wilp met landerijen, het recht op heffing van tienden van de onderhorigen en een molen met windrecht. Evert van Wilp, uit een geslacht dat al…

Lees meer

Het slot te Wilp, anno 1730 door Hendrik Tavenier ca. 1786 © RKD-Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis

Kaart

Op deze kaart kunt u activeiten, verhalen en organisaties vinden.

Bekijk volledige kaart

Toon legenda

Canons
Organisaties
Te bezoeken organisaties
Routes
Specials
Verhalen

Drie generaties Ovink

In de familie Ovink kozen drie achtereenvolgende geslachten het beroep van architect. H.L.J. Ovink vestigde zich in 1869 in Stad-Doetinchem. Zijn zoon B. Ovink trad...

Gemeentehuis aan de Grootestraat (nu Notaris Fisscherstraat). Bron: Collectie Gemeentearchief Ede,nr GA16686

Gemeente Ede

Het gemeentehuis is de plek waar we naar toe gaan om een rijbewijs of paspoort aan te vragen. Ook voor een bouwvergunning of het aangeven...

Kasteel Batenburg

Wanneer kasteel Batenburg precies gebouwd is, is niet zeker. Een steen die voorheen boven de poort was ingemetseld vermeldde dat Batenburg in het jaar 327...

Celtic Fields met IJzertijdboerderij. Bron: Collectie Gemeentearchief Ede, nr GA GA40818

Een vruchtbaar schaakbord

In de laatste eeuwen voor het begin van onze jaartelling, de ijzertijd, groeide de bevolking in Ede in snel tempo. Het eten voor al die...

Het Belgenkamp

In augustus 1914 brak de Eerste Wereldoorlog uit, een naam die overigens pas na de Tweede Wereldoorlog algemeen gebruikt werd. Buiten Nederland wordt meestal over...

Een deel van de afbouwafdeling (Bron: Gemeentearchief Ede)

Pianofabriek Rippen

Johan J. Rippen, zoon van een Haagse pianohandelaar, was een vooruitstrevende pianobouwer, die steeds nieuwe ideeën over pianobouw ontwikkelde. In 1937 werd in Den Haag...

Geboorte in Wezep

"Als het zover was, werd de vrouw opgehaald door de vader. Later kwam er telefoon en werd ze opgebeld. 't Zal niet makkelijk geweest zijn...

Stadsrechten

In 1230 kreeg Nijmegen stadsrechten van de Duitse koning. Vanaf toen had de stad bepaalde vrijheden en voorrechten. Zij regelde haar eigen bestuur en haar...

Gelderse rivieren brachten rijkdom

In de Romeinse tijd waren rivieren wat belangrijke snelwegen tegenwoordig voor ons zijn. Rivieren vormden handelsroutes en nederzettingen kwamen strategisch tot stand langs belangrijke rivieren....

Gezicht op de stadsmuur van Buren met de Vrouwenpoort, Van der Kamp, 1743. Foto RKD - Nederlands instituut voor kunstgeschiedenis, Den Haag

Versterkte stad in één keer aangelegd

Het op 27 juni 1395 door heer Allard van Buren verstrekte stadsrecht vermeldt de directe aanleiding: Hij wil een stad op de oeverwal en de...

Koninginnedag 1960, de koninklijke familie (Bron: Nationaal Archief Den Haag Rijksfotoarchief collectie ANEFO)

Koninginnedag in Didam

"Koninginnedag daar wordt in Didam niet veel aan gedaan tenminste in mijn beleving. Spectaculair nu zijn de rommelmarkten voor de kinderen die had je toen...

De Grote Stadsbrand

In middeleeuwse steden waren de meeste huizen gebouwd van hout, of van hout en stro, aangesmeerd met leem. De laatstgenoemde heten vakwerkhuizen. Vaak was een...

Stoomgemaal De Volharding voor de elektrificatie

Polders en broekgronden

In vroegere tijden, toen er nog geen dijken waren, werden grote stukken land regelmatig door de IJssel onder water gezet. Deze gronden werden waarden of...

Mooi-Ann uit Velp. Bron afbeelding uit Sagen en Legenden, Josef Cohen, 1918.

Mooi-Ann van Velp

Met Biljoen is de sage van Mooi-Ann van Velp verbonden. Ann was een arm meisje. Terwijl zij bosbessen plukt, wordt ze opgemerkt door de kasteelheer...

Voormalige proosdij, hoeve Munnickenwoerd vanaf de oostzijde. Foto: Gerard Kouwenberg, 2014

Voormalige Proosdij van de Norbertinessen

Aan de Woerdsestraat nr. 34 in Altforst staat de hoeve Munnickenwoerd. Deze staat ongeveer op de plek van een proosdij die in 1134 door...

Kaart van de Hunneschans naar een tekening van J.Bijtel

Hunneschans Uddelermeer

De Hunneschans is waarschijnlijk tot stand gekomen tussen 850 en 950. Het is een hoefijzervormige ringburcht die in feite bestond uit een wal met eromheen...

Ansicht, station Ede-centrum van de Nederlands Centraal Spoorwegmaatschappij, met wachtende reizigers, 1907. Collectie Historisch Museum Ede

Stationsgebouw Ede Centrum

Het stationsgebouw, een rijksmonument, dateert uit 1902 en is in 1990 door de gemeente Ede gerestaureerd en gerenoveerd. In dit gebouw was van 1975 tot...

Aankondiging huldiging van de heer Jan Herman van Heek

De ‘Berghse Kei’

Aan het begin van de toegangsweg naar Kasteel Huis Bergh ligt een bijna 25 ton zware, granieten, zwerfsteen. De 'Berghse Kei', zoals hij ook...

Heerlijkheid Horssen

Ten westen van de dorpskern van Horssen ligt, in een omgeving vol juweeltjes van boerderijen, het Huis Horssen. Het huidige huis is de in de...

Celtic fields in Epe

Celtic Fields (ook: raatakkers) zijn kleine, min of meer vierkante of rechthoekige aaneensluitende akkers zoals die vanaf de Late Bronstijd tot in de Romeinse tijd...

Oude kastelen

In de Middeleeuwen werden veel kastelen gebouwd, in een tijd dat edelen als leenmannen de plaats innamen van het centrale staatsgezag in ruil voor grond...

Doolhof Ruurlo

Niet ver van het kasteel Ruurlo, langs de weg naar het Gelderlandse Hengelo, ligt een doolhof uit 1891 dat geheel verwaarloosd was, in de periode...

Oranje voetbal in de Goudwindestraat

Zodra het oranjevoetbal begint dan gaat de hele straat los. In juni begint het weer en dan worden alle mogelijke oranje spullen van zolder...

Brand meester in de achtiende eeuw

We zien hier een brandemmer van het Doetinchemse TGKD-gilde uit 1776 met wapen en kroon. TGKD staat voor: Timmerlieden, Glazenmakers, Kuipers en Draaiers. De emmer...

Voerweg

Het dal waar de Voerweg doorheen loopt is gegraven in de 15e eeuw. Tot die tijd vormden het Valkhof en het Kelfkensbos één geheel.

Steenfabriek De Bovenste Polder

Steenfabriek 'De Bovenste Polder' dateert van 1923, maar de voorgeschiedenis begint al in 1846. In dat jaar bouwden de compagnons Bowles en Lans de voorloper...

Dominee Jan van Dijk (1830-1900)

In 1862 kwam Jan van Dijk uit het Friese plaatsje Tzum naar Doetinchem. Hij was in Friesland actief als boer, maar werd in Doetinchem dominee...

De opening van de moskee in Tiel in 1978

De eerste moskee in Tiel

Turkse en Marokkaanse gastarbeiders vestigen zich met hun gezin blijvend in Tiel. Voor hen is een moskee nodig.

Gispen no. 412

De 'Gispen no. 412' is een echte klassieker. De stoel met het verende stalen buisframe is het bekendste ontwerp van Willem Hendrik Gispen (1890-1981). Typisch...

Ketterse predikanten in Tiel

Tot ongeveer 1540 is het katholicisme vrijwel de enige Godsdienst in de Nederlanden. Daarna 'bekeren' velen zich tot het protestantisme. Dat is niet zonder risico.

De Fokgeit van Marcus Ravenswaaij in Bruchem (Bron: Wikimedia, foto: Polleket)

Cultuur: isolement van de regio

Gerrit Verkuil (81 jaar) is geboren en getogen in Bruchem, een klein dorpje (een dorpje of een klein dorp) ten zuidwesten van Zaltbommel. Hij...

Pentekening Huis Persingen. Bron: Bibliotheek Rotterdam

Persingen, het kleinste plaatsje van Nederland?

Het kleinste kerkdorp van Nederland, Persingen, ligt op een stuifzandrug die is ontstaan tijdens de laatste ijstijd (ongeveer 10.000 voor Christus). Het verhoogde deel is...

H.W. Last, Gelders Archief, collectie Verheul

Omgang tussen militairen en burgers in Arnhem

Oud-officier, dichter en letterkundige Jacob Theodoor Büser (1789-1869) over de omgang tussen militairen en burgers in Arnhem in het midden van de negentiende eeuw: Wat...

1967 Vier woningen op kaatsbaan Huis Bergh

De kasteeltuin en de gaarde van Kasteel Huis Bergh

Het terrein tussen het kasteel en het parkbos de Plantage werd vroeger de Vynckenborch (Vinkenborg) genoemd. In 1560 liet Willem IV graaf van den Bergh...

Trimhockey

'Vroeger had ik helemaal niks met hockey. In dat gevoel werd ik nog eens bevestigd toen ik in 1972 een keer naar en wedstrijd...

Museum Het Witte Huis

De historische vereniging 'de heerlijkheid Vuren' heeft een eigen museum, het Witte Huis.

Foto, vliegtuig in aanbouw. Op de voorgrond staat de heer Melgers. Links vooraan zit de vliegenier J.W.E.L. Hilgers, 1910. Collectie Historisch Museum Ede

Vliegkamp Ede vliegveld eerste vlucht Jan Hilgers

Op deze plek wordt in 1910 gejuicht en geschreeuwd. Een reporter beschrijft het vliegterrein dat "maar een goed half uurtje" buiten het dorp ligt. Het...

Wethouder H.J.J. Bisterbosch en kabouter Willem van Haeren (rechts) tijdens een fietstocht, 1971 (Bron: Gelders Archief)

De komst van kabouters

De kabouterbeweging was het geesteskind van de Amsterdamse ex-provo Roel van Duijn. De beweging vormde min of meer de opvolger van Provo, dat van 1965...

Catharinakerk

We weten uit een oud document dat er in 838 in Doetinchem al een kerkje was. Over de eerste eeuwen van dit godshuis is weinig...

Een wiegje uit de jaren '50 van de vorige eeuw

Geboorte in Culemborg

"En d'r was dan vroeger niemand bij, net wat Jan Pronk zegt, gewoon mijn vader en de baker. En ze hadden voor mij ook geen...

Ridders vechten om de burcht in de 13e eeuw

De burcht bij Tiel wordt verwoest

Aan het einde van de twaalfde eeuw is Tiel in het bezit gekomen van de hertogen van Brabant. Die hebben hun machtsgebied rond Leuven en...

Muren en poorten

Een van de stadsrechten van Harderwijk was het mogen bouwen van stadsmuren. Een belangrijk recht omdat muren veiligheid betekenden. Doordat Harderwijk op den duur direct...

De Zeeuwsche Knoop

Het woonhuis-atelier van beeldhouwer Pieter Puype (1874-1942) werd in 1909 gebouwd naar het ontwerp uit 1907 van aannemer-architect Chris Wegerif (1859-1920). Het was Wegerifs eerste...

Poster van een expositie in het Valkhofmuseum

Nijmegen: rood bolwerk aan de Waal

Nijmegen, de oudste stad van Nederland, staat bekend als een linkse stad. Het rode verleden van Nijmegen begint in de jaren zestig met de ontzuiling...

Oude Toren op het Hoog te Afferden. Foto Hans Barten

Oude dorpstoren op het Hoog

Op het Hoog, het oude dorpshart van Afferden, staat sinds de veertiende eeuw op het kerkhof een bakstenen toren. Deze oude toren is het laatste...

De Watermolen Soeren 1905 Foto collectie Walter de Wit

Vroege industrie

Omstreeks het jaar 1000 ontstonden op de zandgronden van oostelijk Nederland door de toenemende bevolking en de primitieve landbouwmethoden grote problemen, die zich onder andere...

Theo Mann-Bouwmeester, 1895. Fotograaf onbekend. Collectie TIN. (Theater Instituut Nederland)

Vermaard toneelspeelster uit Zutphen

Sinds 1955 wordt elk jaar de Theo d'Or prijs uitgereikt aan de beste actrice van dat seizoen. Deze prijs is genoemd naar toneelspeelster Theo Mann...

De Scharenburg

Deze grote T-boerderij met de naam "De Scharenburg" is in hoofdvorm en detaillering vrij gaaf bewaard gebleven. De boerderij bestaat uit een breed voorhuis met...

De Heerlijkheid Mariënwaerdt

In 1744 kocht de A.O.R.F. Graaf van Bylandt het voormalige kloosterdomein Mariënweerd. Het zojuist tot 'Hoge Heerlijkheid' gepromoveerde landgoed vormde voor Van Bylandt een belangrijke...