Canons

De historische canon is een samenhangend geheel van personen, teksten, kunstwerken, voorwerpen, verschijnselen en processen die laten zien hoe een bepaalde regio of gebied zich heeft ontwikkeld.

In 2006 werd de Nationale canon van de commissie van Oostrom gepresenteerd. De Nationale canon heeft velen geïnspireerd tot het samenstellen van een eigen (lokale) historische canon.

U vindt hier de Gelderse canon en verschillende lokale canons, zij laten de samenhang zien tussen de lokale en provinciale ontwikkelingen. Daarnaast tonen de lokale canons ook de lokale parels, de bijzondere gebeurtenissen die samenhangen met de plek of met de mensen die er leefden. Veel lokale Gelderse canons verschenen in druk, de digitale versies zijn ook op deze site te vinden. En enkele zijn beschikbaar als Layar-route.

Wilt u uw eigen lokale canon in samenhang met de andere Gelderse canons ook op deze website plaatsen? Neem contact op via info@mijngelderland.nl

Meer historische canons vindt u op www.entoen.nu en www.regiocanons.nl.

Stoomgemaal De Volharding voor de elektrificatie
Polders en broekgronden
In vroegere tijden, toen er nog geen dijken waren, werden grote stukken land regelmatig door de IJssel onder water gezet. Deze gronden werden waarden of...
De eerste steenlegging voor het nieuwe gebouw van de Christelijke School Nijkerkerveen door dominee Melle, op 17 juli 1923
Nijkerkerveen
Nijkerkerveen en Hoevelakerveen vormden in de Middeleeuwen samen het 'Grauwe Veen', dat in 1132 door de bisschop van Utrecht werd uitgegeven voor ontginning. Toen later...
De Homburgerpoort (maquette)
Stadspoorten
Vlak na toekenning van de stadsrechten werd in Doetinchem gewerkt aan de stadsommuring.
Kanovijver
De kanovijver
Een kanovijver midden in een woonwijk is vrij uniek. Een schaatswedstrijd op het IJsselmeer leidt in 1934 tot de oprichting van de schaatsclub: "IJsclub de...
De torenval
De Torenval
Het belangrijkste monument van Harderwijk is de Grote Kerk op het Kerkplein. Oorspronkelijk was het een kleine kerk, de Mariakapel, gebouwd aan het eind van...
Brief Joost van Heeckeren 1590 blad 2
Roderlo verlaten in tachtigjarige oorlog
Het is de winter van 1590, middenin de Tachtigjarige Oorlog. In een brief vraagt Joost van Heeckeren, heer van Kasteel Ruurlo, aan de Landdrost...
Het nieuwe wapen van de gemeente Nijkerk, na de fusie van Hoevelaken en Nijkerk. In het nieuwe wapen zijn delen van de oude wapens verwerkt.
Hoevelaken en Nijkerk worden één gemeente
Aan het einde van de twintigste eeuw werden veel kleinere gemeenten samengevoegd tot een groter geheel. Voor kleine gemeenten werden de kosten van een zelfstandig...
Canadese soldaten lopen over de Hogestraat in Dieren naar het politiebureau, waar ze contact maken met de Britten van het Hallamshire Bataljon. De Duitse troepen in West-Nederland zijn afgesneden.
De bevrijding van Rheden
De Achterhoek en De Liemers waren al in de eerste dagen van april bevrijd en de provincie Groningen op 13 april 1945, maar Rheden was...
De Hoge Kuil april 2010
De Hoge Kuijl
De Hoge Kuijl aan de Achterweg is het restant van een dertiende-eeuwse dijkdoorbraak. De Achterweg is in de middeleeuwen deel van de Lekdijk. Die moet...
Het veerhuis van Rheden, ook gebruikt als vergaderlocatie van de ambtsjonkers
Van ambt tot gemeente
Bij besluit van 17 oktober 1573 werden de voormalige schoutambten Velp en Rheden samengevoegd, zodat vanaf dat jaar het bestuur over de dorpen Velp, Rheden,...
Nicolaaskapel
Karel de Grote
Karel de Grote was van 771 tot 814 koning van de Franken. Hij heerste over bijna heel West-Europa. Karel liet op verschillende plaatsen in zijn...
Het Duytze Huys, pentekening van Constantijn Huygens de Jongere (1679)
De Commanderij te Dieren
Waar nu het landgoed 'Hof te Dieren' ligt, tussen de Doesburgse- en Ellecomsedijk, stond eens de commanderij van Dieren, dat het oudste huis van de...
Hoytema kelderfles 1880 1930
Jenever voor Afrika
De lange rij arbeidershuisjes aan de Veerweg herinnert nog aan de tijd van de Industriële Revolutie. In 1838 starten de broers Johan en Aleid van...
De Burense paardenmarkt, ca. 1905. Collectie Regionaal Archief Rivierenland, Tiel
Laatste Burense paardenmarkt
Als in 1395 heer Allard van Buren de poorters van Buren stadsrechten verleent, wordt daarin het recht tot het houden van een 'van ouds bestaande'...
Het menu van een jager verzamelaar
Ede in de steentijd
In de vroege prehistorie woonden er al mensen in het gebied dat nu de gemeente Ede wordt genoemd. Het waren groepen rendierjagers die door een...
1995 hoe hoog komt het water
Hoe hoog komt het water
Eind januari 1995 stijgt het water in de Waal tot een angstig hoog peil. Enkele dijken dreigen te bezwijken.
ketting burgemeester
Burgemeester Luitjes en de kadastrale atlas van Ruurlo
Op 20 juni 1830 schrijft burgemeester A.J. Luitjes een rapport aan de Gouverneur van Gelderland. Hij antwoordt daarin op een aantal gedetailleerde vragen die door...
Rozenkrans uit Nijkerk (foto Gerrit van de Veen, Nijkerk)
Kloosters worden grootgrondbezitters
In de vroege Middeleeuwen verspreidden evangeliepredikers het Christendom in Nederland. Niet zonder problemen, zoals in 754 toen Bonifacius in Dokkum werd vermoord. Op de...
Volk van Nederland © nc
Johan Derk van der Capellen
De patriot Van der Capellen (1741-1784) strijdt, als lid van de Ridderschap van Overijssel, voor vrijheid van meningsuiting en vrijheid van drukpers. In pamfletten stelt...
Grafheuvel bij Warnsborn. Foto: www.arneym.nl – Jan de Vries
Grafheuvels Warnsborn, circa 2500 voor Christus
De grootste grafheuvel van Noordwest-Europa ligt in Arnhem. De Meelworstenberg is aan haar naam gekomen door het middagmaal van de archeologische opgravers in 1947.
38a Arnhem Google Earth 2006
Noord en Zuid, vanaf 1935
Vanaf 1935, maar vooral sinds de Tweede Wereldoorlog, is Arnhem met de bouw van Arnhem-Zuid een dubbelstad. Burgemeester Salomon J.R. de Monchy was dé pleitbezorger...
St Jansdalklooster
Het Sint Jansdal klooster
De Orde van Sint Jan, sinds 1958 de Johannieter Orde genoemd, is een gemeenschap die zich bezig houdt met het helpen van zieke en andere...
De Snijkamer
De Snijcamer
Slechts weinig mensen, ook in Harderwijk zelf, weten dat de stad meer dan anderhalve eeuw een universiteit heeft gehad. Van 1648-1812 was in Harderwijk de...
Het gemeentehuis (1995) met de carillontoren. In het vorige gemeentehuis is nu o.a. een notariskantoor en boekhandel gevestigd. Foto: Archief Gemeente Groesbeek.
De Groesbeek stroomt weer bovengronds
Sanne zit naast oma in de bank. Samen bladeren ze in het boek met de titel 'Groesbeek in oude ansichten'. Het boek zit vol foto's...
Nutsvoorzieningen
Nutsvoorzieningen
Het woord nut betekent iets dat voordeel oplevert. Met een nutsbedrijf bedoelen we een instelling die goed is voor de gemeenschap, zoals waterleiding of verlichting....
Johannes Isacus Pontanus (1571-1639), arts, wijsgeer en historicus. Coll. Stadsmuseum Harderwijk
Kronieken en historiën
De beeldvorming over het eigen verleden werd al in de vijftiende eeuw bevorderd door de Nijmeegse geschiedschrijvers Willem van Berchen, bekend van de Gelderse Kroniek,...
De Beerencamp anno 2010 (foto Gerrit van de Veen, Nijkerk)
Ridderhofstede De Beerencamp
In de bocht naar Putten, verscholen tussen het groen, staat een prachtig huis dat vroeger een havezate was, een ridderhofstede. De Beerencamp werd rond het...
De spoorbrug bij Culemborg
De Lekbrug bij Culemborg
De spoorbrug over de Lek bij Culemborg is een baken in het landschap. De huidige brug heeft een illustere voorganger. Die maakt deel uit van...
Gezicht op Buren, Pieter Jan van Liender, ca. 1750. Bron: Rijksmuseum, Amsterdam
Molen Prins van Oranje
Op de noordwesthoek van de Burense stadswal staat sinds mensenheugenis een korenmolen. De tegenwoordige molen, een stellingmolen met de naam Prins van Oranje, dateert uit...
31a Matser Damcircuit 1954 GA B 3670 3
Chris Matser, wederopbouw 1945-1964
Het vernielde Arnhem stond na de oorlog voor de opgave de stad weer bewoonbaar te maken. Symbool van de wederopbouw werd de nieuwe burgemeester Chris...
896 koning Swentibold
Koning Zwentibold
In de achtste eeuw is Dorestad (nu: Wijk bij Duurstede) de belangrijkste haven in het huidige Nederland. Die plaats wordt rond 850 veel geplunderd door...
ENKA Fabriek met bussen voor werknemers ca 1920. Bron: Collectie Gemeentearchief Ede, nr GA40333
ENKA
In 1922 werd in Ede de ENKA gebouwd. Deze fabriek was bijna een eeuw lang de grootste werkgever van Ede. De naam Enka is afkomstig...
Hotel Roskam
Lochemse families
Onder de mensen die een belangrijke rol speelden in het bestuur of de ontwikkeling van Lochem zijn vaak diverse leden van eenzelfde geslacht of familie.
Zicht op de Korne en de Blatumsedijk vanaf de Weeshuiswal. Ligt in dit gebied de oorsprong van Buren? Foto: Fotopersburo William Hoogteyling, Buren
Villa Buria in pago Testrebenti
Hoewel Buren al in de prehistorie en de Romeinse tijd bewoond is, komt de naam Buren pas voor het eerst in 772 in de bronnen...
Ziekenzaal in het Barbaraziekenhuis
Het ziekenhuis moet dicht
Het huidige appartementencomplex 'De Vier Dreven' aan de Elisabethdreef was ooit het laatste ziekenhuis van Culemborg. Dit Barbaraziekenhuis sluit in 1982 de deuren. De huidige...
Landhuis Zeeburg
Zeeburg Ermelo
Er is een landgoed Zeeburg geweest in het kustgebied van de toenmalige Zuiderzee. In 1710 is een voor die tijd modern herenhuis met vensters in...
Het bergspoor met de tram in Berg en Dal. Het witte gebouw op de achtergrond (linksboven) is Hotel ‘Groot Berg en Dal’. Het hotel is afgebroken in 1971 om plaats te maken voor appartementen. Collectie G.G.Driessen
Op vakantie in Berg en Dal
Een koets getrokken door twee paarden ratelt naar Hotel 'Groot Berg en Dal'. Twee deftige dames stappen uit. Even later genieten ze van het uitzicht...
Beeld van Mariken
Mariken van Nieumeghen
Rond 1500 schreef een onbekende schrijver het toneelstuk Mariken van Nieumeghen, over een meisje dat in de macht van de duivel raakt. Het verhaal speelt...
Tramstation Capellenlaan
Trams, treinen, stations
In 1865 werden twee spoorlijnen geopend met stations in het huidige Lochem: de lijn Zutphen - Hengelo (staatslijn D) met stations Laren-Almen en Lochem en...
Karolingische kapel Nijmegen na restauratie (1958), gebouwd ca. 1030
Karel de Grote
In de achtste eeuw maakte het latere Gelderland deel uit van het Frankische rijk van Karel de Grote (768-814). De verovering en bekering van Saksen...
Bleekhuisje
Pest in Lochem
De Zwarte Dood verscheen voor het eerst in 1348 in Europa. Deze dodelijke ziekte, ook wel bekend als de builenpest, of kortweg de pest, verdween...
02romeinen en bataven2
Romeinen en Bataven
De Romeinse periode is van grote invloed op de eerste bewoningsvormen in het gebied van het huidige Lingewaard. De eerste wegen worden er door Romeinen...
Graaf Floris II van Pallandt
De trekschuit die er nooit kwam
Rechtstreeks van Amsterdam naar 's-Hertogenbosch. Dat is het doel van een nieuwe scheepvaartroute dwars door het Rivierengebied. Door de rivieren te verbinden met kanalen kunnen...
Vinkeles stadhuis
De Plooierijen
In 1702 ontstond in Nijmegen een strijd om de politieke macht tussen twee groepen regenten (stadsbestuurders): de Oude en de Nieuwe Plooi. Uiteindelijk leidde dit...
De eerste schriftelijke vermelding van Nijkerk
In een document van ongeveer 700 jaar oud, uit het jaar 1313, is voor het eerst de naam Nijkerk te vinden. Het gaat om een...
26a AKU Arbeidsters GA B 3738 9
Enka, vanaf 1911
In 1911 startte aan de Vosdijk de bouw van de Enka-fabriek. Directeur Jacques Hartogs bracht met de Enka (Nederlandsche Kunstzijdefabriek) de moderne industriële wereld naar...
Het Gevang
Het Gevang
In de Nieuwstad, de straat tussen Heezenstraat en Hamburgerstraat ligt het 'Gevang'. Dit 'Gevangenhuijs' van het landdrostambt Zutphen werd door Gerrit Ravenhorst gebouwd in 1766....
 Het stadsbestuur
Het Stadsbestuur
Een stad als Harderwijk wordt tegenwoordig bestuurd door de gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders. De gemeenteraad wordt gekozen door de kiezers. De...
De Canadese Erebegraafplaats in 1947, kort na de opening. De ijzeren kruizen zijn na 1956 vervangen door grafstenen. Collectie G.G.Driessen.
Ter herinnering
De zwarte auto stopt. Koningin Wilhelmina stapt uit. Ze draagt een dikke bontjas. De koningin knikt naar de aanwezige mensen. Ook Prins Bernhard is erbij....
Fokko Kortlang
Fokko Kortlang
De uit Velp afkomstige architect Fokko Kortlang (1856-1927) wordt in 1891 de eerste directeur (1891-1925) van de Stichting 's Heeren Loo. Onder zijn leiding groeit...

Inschrijven nieuwsbrief

Contactgegevens

Erfgoed Gelderland
team mijnGelderland
Westervoortsedijk 67-D
6827 AT Arnhem

T 026-3521690
E info@mijngelderland.nl